پایان نامه بررسی بی­ پاسخی در نمونه­ گیری­ ها

پایان نامه رشته آمار ریاضی

عنوان : بررسی بی­ پاسخی در نمونه­ گیری­ ها

دانشگاه علامه طباطبایی

مرکز آموزش­های تخصصی آزاد

پایان­ نامه جهت دریافت درجه کارشناسی ارشد

رشته آمار ریاضی

عنوان:

بررسی بی­ پاسخی در نمونه­ گیری­ ها

استاد راهنما :

دکتر محمدرضا صالحی راد

استاد مشاور :

دکتر فرزاد اسکندری

 

 

شهریور ۱۳۸۴

 
فهرست مطالب
 

عنوان

 

صفحه
فصل اول –  تعاریف و مفاهیم اولیه
۱-۱  مقدمه.۲
۱-۲  بی­پاسخی.۳
۱-۳  اهمیت بی­پاسخی و علل بروز آن۵
۱-۴  اریبی ناشی از بی­پاسخی.۸
۱-۵  سابقه­ی پژوهش.۹
۱-۶  یک مثال کاربردی.۱۳
۱-۷  روش­های جبران بی­پاسخی۱۷
۱-۸  خلاصه و نتیجه ­گیری.۲۴
 
فصل دوم – کاهش خطای بی­پاسخی با بهره گرفتن از روش آمارگیری­های پستی و مصاحبه حضوری (روش هانسن و هورویتز)
۲-۱  مقدمه.۲۶
۲-۲  بی­پاسخی در نمونه گیری پستی.۲۶
۲-۳  خلاصه و نتیجه ­گیری.۴۳
 
فصل سوم –  کاهش خطای بی­پاسخی با بهره گرفتن از روش پولیتز – سیمونز
۳-۱  مقدمه.۴۵
۳-۲  غایبین و حاضرین در مصاحبه­ها۴۵
۳-۳  پیش ­بینی نمونه­ای مبتنی بر برآوردهای نااریب از زمانی که پاسخگویان در خانه بوده ­اند۴۸
۳-۴  مباحث نظری حذف مراجعات مکرر.۵۵
۳-۵  واریانس برآورد نمونه­ای۶۴
 
عنوان
 
 
صفحه
۳-۶  مثال­ عددی.۶۷
۳-۷  خلاصه و نتیجه ­گیری.۷۰
 
فصل چهارم – کاهش خطای بی­پاسخی با بهره گرفتن از روش دمینگ
۴-۱  مقدمه.۷۳
۴-۲  ملاک طرح بهینه۷۳
۴-۳  جمع­آوری اطلاعات۷۶
۴-۴  مراحل و نتایج مربوط به آن.۸۴
۴-۵  خلاصه و نتیجه ­گیری.۸۷
 
فصل پنجم – راه های پیشگیری و درمان بی­پاسخی
۵-۱  مقدمه.۹۰
۵-۲  گونه­شناسی داده­های گم­شده۹۲
       ۵-۲-۱  گم­شدگی تصادفی و غیرتصادفی۹۲
       ۵-۲-۲  تعریف­های بی­پاسخی و الگوهای داده­های گم­شده۹۳
۵-۳  عوامل تعیین کننده بی­پاسخی سؤال.۹۹
۵-۴  پیشگیری.۱۰۲
       ۵-۴-۱  شیوه گردآوری داده­ ها.۱۰۲
       ۵-۴-۲  پرسشنامه.۱۰۳
       ۵-۴-۳  پاسخگو.۱۰۵
       ۵-۴-۴  مصاحبه­گر.۱۰۹
       ۵-۴-۵  فرآوری داده­ ها.۱۱۱

 

عنوان
 
صفحه
۵-۵  درمان۱۱۱
       ۵-۵-۱  دانش لازم از ساختار و الگوهای داده­های گم­شده و بی­پاسخی۱۱۱
       ۵-۵-۲  روش­های ساده و مؤثر درمان داده­های بی­پاسخ۱۱۳
۵-۶  خلاصه و نتیجه ­گیری.۱۱۶
مثال.۱۱۸
منابع.۱۲۶

 

پیشگفتار :

با توجه به اهمیت صحت داده‌ها و اطلاعات آماری در برنامه‌ریزی‌ها و پیشرفت یک کشور، ضرورت کنترل و اصلاح خطا در بررسی‌های نمونه‌ای حائز اهمیت است. در این پایان نامه ، کاهش خطای غیرنمونه­گیری (خطای پاسخ) در بررسی­های آماری از طریق سه روش­ تقلیل خطاهای ناشی از بی­پاسخی در برآورد پارامترها را مورد بحث و بررسی قرار می­دهیم و راه های پیشگیری و درمان
بی­پاسخی نیز شرح داده می­شود. شایان ذکر است که این روش­ها مبتنی بر فرآیندهای مختلف
نمونه گیری­اند و از این­رو مقایسه نتایج آنها با یکدیگر میسر نیست.
زیربنای هر تحقیق آماری، داده‌های درست است. عدم استفاده از داده‌ها و اطلاعات نادرست زیانی کمتر از استفاده از آنها را دارد و یکی از مشکلات مهم در آمارگیری‌ها، ناتوانی در به‌دست آوردن اطلاعات مفید در مورد اقلام اطلاعاتی پرسشنامه از کلیه واحدهای نمونه است. در یک آمارگیری نمونه‌ای اطلاعات برخی از افراد جامعه که در نمونه حضور دارند، ثبت می شود و برخی از واحدها نیز به تعدادی از سؤال‌ها پاسخ نمی‌دهند. در این آمارگیری‌ها معمولاً اطلاعات جمع آوری شده، کامل نمی‌باشند، به این صورت که ممکن است برای تعدادی از واحدهای نمونه، هیچ اطلاعی به‌دست نیاید و برای واحدهای دیگر ممکن است فقط برای بعضی از سؤال‌ها، اطلاعاتی کسب شود. این کمبودها را معمولاً بی‌پاسخی در جمع‌آوری اطلاعات می­گویند.
در آمارگیری‌ها عوامل مختلفی باعث بروز خطا می‌شوند از جمله: درک نادرست مصاحبه‌کننده از دستورالعمل‌های طرح آمارگیری، عدم تمایل به شرکت در تکمیل سؤالات طرح آمارگیری به‌دلیل پاسخ‌های نادرست، فهرست نادرست آدرس‌ها، نامفهوم بودن سؤالات و. از عوامل خطا محسوب می‌شوند. خطاها به دو نوع عمده تقسیم می‌شوند. خطاهایی که طی فرآیند اندازه‌گیری و یا جمع‌آوری اطلاعات بوجود می‌آیند (خطاهای غیرنمونه‌گیری) و نوع دیگر خطاهایی هستند که به‌دلیل برقراری ارتباط مستقیم تنها با بخشی از جمعیت بوجود می‌آیند (خطاهای نمونه‌گیری). خطاهای نمونه‌گیری فقط در آمارگیری­های نمونه‌ای دیده می‌شود و خطاهای غیرنمونه‌گیری در سرشماری‌ها و همچنین آمارگیری‌های نمونه‌ای مشاهده می‌شوند.
در زمینه شناخت و رفع خطاهای نمونه‌گیری کتب و مقالات فراوانی تدوین شده است و می‌توان گفت که یکی از منابع عمده خطا در بررسی‌ها که خطاهای غیرنمونه‌گیری می‌باشد تا حدودی به دست فراموشی سپرده شده است و اکثر محققان آمارگیری‌های نمونه‌ای، بر این باورند که خطای بی‌پاسخی که به‌عنوان یکی از منابع خطاهای غیرنمونه‌گیری است، مسئله‌ای اساسی و روبه رشد است. لذا در این رساله به بررسی،  شناخت و رفع خطاهای غیرنمونه‌گیری در زمینه بی‌پاسخی که به‌عنوان یکی از منابع خطاهای غیرنمونه‌گیری است، می­پردازیم. همچنین برای حذف اریبی ناشی از داده‌های ناقص، روش‌هایی ارائه می­دهیم و راهکارهایی برای اصلاح برآوردگرهای ناشی از بی‌پاسخی به‌دست می­آوریم.
 ۱-۱  مقدمه
همان­طور که گفتیم، یکی از خطاهای مهم در بررسی­های آماری، خطای ناشی از بی­پاسخی است. تمام محققین تلاش می­ کنند تا حد ممکن این خطا به حداقل مقدار تقلیل یابد. تاکنون راهکارهای گوناگونی، توسط افراد مختلف ارائه شده ­اند. در این پایان ­نامه به بررسی آنها می­پردازیم.
در این فصل اصطلاحات، تعاریف، مفاهیم و سابقه مربوط به بی‌پاسخی و علل بروز آن، فعالیت‌های آماری مرتبط با بی‌پاسخی، راه های جبران بی‌پاسخی و مقایسه نرخ‌های بی‌پاسخی را بررسی می­کنیم.
برای جبران بی­پاسخی و کاهش اریبی ناشی از بی­پاسخی می­توان از دو رویکرد استفاده کرد، رویکرد اول مبتنی بر آمار کلاسیک است که سعی می­ کند به­نحوی اریبی بی­پاسخی را کاهش دهد و محتاج مراجعات مکرر یا نمونه گیری­های مکرر است. رویکرد دوم روش بیزی است که در واقع تصحیح اریبی را به­وسیله شرطی کردن روی بی­پاسخی­ها انجام می­دهد.
اریکسون (۱۹۷۶) [۱] پیشگام مطالعه به روش بیزی در این زمینه بوده است و بررسی وی در زمینه تشریح روش بیزی در ارتباط با گرفتن زیر نمونه از واحدهای بی‌پاسخ، بوده است. علاوه بر روش‌های بالا، اخیراٌ افراد دیگری از جمله لیتل[۲] (۲۰۰۳) رویکرد دیگری، اختیار کرده‌اند. به این شرح که افراد نمونه‌ای به دو زیرنمونه دارای پاسخ و بی‌پاسخ تقسیم می‌شوند و سعی می‌شود که توزیع صفت مورد بررسی برای افراد با پاسخ به‌شرط مقادیر متغیر مورد بررسی برای افراد بی‌پاسخ طبق یک مدل آماری معینی به‌دست آورده شود.بدین ترتیب تصحیح لازم در مقادیر مشاهده شده به‌عمل آید به‌طوری‌که اریبی ناشی از بی‌پاسخی از بین برود.
از آنجایی‌که رویکرد ما در این رساله مبتنی بر اجرای طرح نمونه گیری و استفاده از نتایج آن و روش‌های فراوانی­گرا است، از پرداختن به ارائه­ مدل آماری برای تعدیل برآوردگرهای ناشی از
داده­های بی­پاسخ در تعیین برآورد احتمال حضور شخص در خانه و نیز روش‌های بیزی خودداری می‌کنیم. خواننده علاقه­مند می ­تواند به پاتهاف[۳] (۱۹۹۳) و لیتل (۲۰۰۳) مراجعه کند.
در بخش دوم این فصل تعریف بی­پاسخی و چند تعریف دیگر مرتبط با آن آورده می­شود. در بخش سوم اهمیت و دلایل بروز بی­پاسخی بررسی می­شود سپس در بخش چهارم اثرات بی­پاسخی روی برآوردها و اریبی بی­پاسخی روی میانگین و محاسبه میزان آن شرح داده می­شود. در بخش پنجم به تاریخچه تحقیق در زمینه­ بی­پاسخی اشاره می­شود و در بخش ششم مثال کاربردی در طرح آمارگیری آمریکا، نحوه محاسبه نرخ­های بی­پاسخی و دلایل اختلاف در معیارهای بی­پاسخی توضیح داده می­شود. هم­چنین در بخش هفتم روش­های جبران بی­پاسخی و کنترل نرخ بی­پاسخی شرح داده می­شود و در انتها به نتیجه ­گیری این فصل در بخش هشتم می­پردازیم.
 
۱-۲  بی­پاسخی
 
          در زیر به تعاریف بی­پاسخی، خطاهای بی­پاسخی، بی­پاسخی سؤال، بی­پاسخی واحد آماری و نرخ بی­پاسخی می­پردازیم.
الف – علت‌های گوناگونی برای عدم توفیق در به‌دست آوردن پاسخ وجود دارد. برای مثال
ممکن است واحد آماری در بررسی از قلم بیفتد، یا ممکن است شخص از مصاحبه
امتناع ورزد، عدم دسترسی به واحد نمونه گیری و یا گم شدن پاسخنامه در طول مدت
نمونه‌گیری (زمان آمارگیری) که باعث می­شوند اطلاعات مورد نظر به‌دست نیاید ،
باعث بروز “بی­پاسخی” می­شود.
ب – خطاهای بی‌پاسخی را که یکی از خطاهای غیرنمونه‌گیری است، وبروزآن
­ناشی­ازناتوانی­واحدنمونه،اعضا جامعه یا داده‌ها در بررسی می‌باشد تعریف می­کنیم.
اگر اطلاعات جمع­آوری شده از یک مکان و یا شخص و یا از یک بخش خاص در
پرسشنامه کامل نباشند، بررسی ما تحت تأثیر خطاهای بی‌پاسخی قرار می‌گیرد.
دو نوع بی­پاسخی ممکن است رخ دهد یکی بی­پاسخی سؤال و دیگری بی­پاسخی
واحد آماری که در زیر آنها را تعریف می­کنیم.
ج – به‌طورکلی ”بی‌پاسخی اقلام اطلاعاتی (سؤال) “ به مواردی اطلاق می‌شود که در زمان
تکمیل پرسشنامه، سؤال یا سؤالاتی بی‌پاسخ بمانند.
د – بعضی مواقع که به واحدهای آماری در نمونه مراجعه می‌شود برای بعضی از واحدهای
آماری به‌دلیل عدم حضور پاسخگو در منزل، امتناع پاسخگو یا دلایل دیگری، پرسشنامه
تکمیل نمی‌شود که در این‌صورت اصطلاحاً می­گوییم ” بی‌پاسخی واحد آماری“ رخ
داده است.
هـ – از محاسبه نسبت تعداد واحدهای آماری واجد شرایط که بی­پاسخ­اند به تعداد کل
واحدهای آماری واجد شرایط، نرخ بی­پاسخی به دست می­آید.
بی‌پاسخی یکی از منابع بالقوه روابط و خطا در آمارگیری‌هاست که در سال‌های اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته است، به‌گونه‌ای که نرخ بی‌پاسخی به‌علت پژوهش‌های گسترده در بررسی علل بی‌پاسخی در معرفی راهکارهای مواجهه با آن روبه کاهش است. برای به حداقل رساندن مقدار خطای بی‌پاسخی، می‌توان از روش‌های مقابله با آن استفاده کرد،) مشکانی ومشکانی ۱۳۷۷ (.
 
[۱]  W. A. Erickson  
[۲]  R. J. Little  
[۳]  R. F. Potthoff
تعداد صفحه :۱۱۶
قیمت : ۱۴۷۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***

مطلب پیشنهادی
پایان نامه رشته فناوری اطلاعات گرایش : مدیریت سیستم های اطلاعاتی عنوان…
Cresta Posts Box by CP